Historia:

A orixe deste mosteiro é tamén altomedieval: sábese que no ano 976 dona Senior, sobriña do bispo de Tui, dona a igrexa de San Estevo Ribas de Miño ao mosteiro de Diomondi. Outros documentos da Igrexa de Lugo explican que, en época de Afonso VII, xa é un mosteiro florecente. Isto favorece que no último terzo do século XII constrúase a magnífica igrexa, unha das principais do Románico galego.
Descrición artística:

Pola súa localización nunha marxe moi empinada foi necesario construír unha cripta con bóveda de canón para elevar a fachada e ordenar a terraza na que se asinta o atrio, mentres que, para o encabezamento, fíxose preciso escavar a rocha para deixar sitio suficiente á ábsida. Conta con planta de nave única e ábsida único.
Esta complexidade evidenciada en encabezamento, bóvedas e alzados exteriores complétase coa espectacular fachada da igrexa, unha das mellores do Románico galego. A porta principal, delicadamente cicelada en granito con catro arquivoltas cubertas de variados motivos ornamentais –follas radiais, sogueado, cabezas de reflector, etc.- aparece flanqueada por arcos cegos decorados con molduras, evocando a entrada triple dunha gran igrexa. A influencia mateana faise evidente nesta rica decoración, en especial na arquivolta menor na que aparecen sete personaxes sentados, evocando a disposición dos Anciáns do Apocalipsis do Pórtico da Gloria de la Catedral de Santiago. En Ribas de Miño hai personaxes que mostran os astros -o sol e a lúa- mentres que outros sosteñen instrumentos musicais.
